Türkmenistan’da tarım
Türkmenistan’da tarım arazilerinin kara alanı içindeki payı %84. Tarım, ormancılık ve balıkçılığın GSYH’deki payı %12, istihdamdaki payı %22 (Dünya Bankası). Tonaj bakımından en büyük ürünler: buğday, patates ve karpuz (FAOSTAT 2024). Bu sayfada Husfarm’ın Türkmenistan’daki tarıma ilişkin tüm verilerini bir araya getirdik: arazi ve nüfus, üretim ve ticaret, arz ve talep, iklim, fiyatlar, şirketler ve fuarlar.
- Başkent
- Aşkabat
- Nüfus
- 7,6 milyon (2025)
- Kırsal nüfus
- %53 (2025)
- Kara alanı
- 469.930 km²
- Kişi başına GSYH
- 6.540 ABD doları (2025)
- Para birimi
- Türkmenistan manatı (TMT)
Arazi, nüfus ve tarım ekonomisi
Her gösterge için verisi bulunan son yılı veriyoruz. Sıra, ülkenin Husfarm’da verisi bulunan ülkeler arasındaki yeridir (1. = en yüksek değer); dünya medyanı bu ülkelerin ortanca değeridir.
Arazi
- Tarım arazisi, kara alanına oranı (%)
- %84 2024
- 193 ülke arasında 4. sırada · dünya medyanı: %39
- Ekilebilir arazi, hektar
- 1,6 milyon hektar 2024
- 191 ülke arasında 89. sırada · dünya medyanı: 1,3 milyon hektar
- Kişi başına ekilebilir arazi, hektar
- 0,22 hektar 2024
- 191 ülke arasında 55. sırada · dünya medyanı: 0,12 hektar
- Çok yıllık bitkiler, kara alanına oranı (%)
- %0,1 2024
- Sulanan arazi, tarım arazisine oranı (%)
- %4,2 2024
- 120 ülke arasında 57. sırada · dünya medyanı: %4,0
- Orman, kara alanına oranı (%)
- %5,0 2024
- dünya medyanı: %33
Tarımsal üretim
- Tahıl verimi, hektar başına kg
- 1.712 kg/ha 2024
- 179 ülke arasında 133. sırada · dünya medyanı: 3.085 kg/ha
- Tahıl üretimi, ton
- 1,5 milyon ton 2024
- 180 ülke arasında 98. sırada · dünya medyanı: 2,1 milyon ton
- Tahıl ekim alanı, hektar
- 868.613 hektar 2024
- Gübre tüketimi, ekilebilir arazinin hektarı başına kg
- 337 kg/ha 2024
- 190 ülke arasında 17. sırada · dünya medyanı: 93,1 kg/ha
- Tarımsal su çekimi, toplam su çekimine oranı (%)
- %93 2022
- Gıda üretim endeksi (2014–2016 = 100)
- 122,6 2024
- dünya medyanı: 108,9
Ekonomi ve nüfus
- Tarım, ormancılık ve balıkçılık, GSYH’ye oranı (%)
- %12 2025
- 189 ülke arasında 61. sırada · dünya medyanı: %6,8
- Tarım, ormancılık ve balıkçılık katma değeri, cari ABD doları
- 6,2 milyar ABD doları 2025
- 189 ülke arasında 78. sırada · dünya medyanı: 4,5 milyar ABD doları
- Tarımda istihdam, toplam istihdama oranı (%)
- %22 2025
- 183 ülke arasında 80. sırada · dünya medyanı: %15
- Tarımda çalışan kadınlar, kadın istihdamına oranı (%)
- %22 2025
- Kırsal nüfus, toplam nüfusa oranı (%)
- %53 2025
- 194 ülke arasında 60. sırada · dünya medyanı: %37
Gıda güvenliği ve ticaret
- Yetersiz beslenme, nüfusa oranı (%)
- %4,1 2024
- 168 ülke arasında 91. sırada · dünya medyanı: %4,9
2000’den bu yana değişim
Dünya Bankası, World Development Indicators (güncelleme: 11 Kasım 2026), CC BY 4.0; arazi, verim ve gübre verileri FAO’dan, istihdam verileri ILO model tahminlerinden, gıda güvenliği verileri SDG veritabanı aracılığıyla FAO’dan alınmıştır.
Üretim ve ticaret
Türkmenistan’da 2024 yılında tonaj bakımından en çok üretilen ürünler (FAOSTAT); ülkenin dünya sıralaması, dünya üretimindeki payı ve 10 yıllık değişimle birlikte.
| Ürün | 2024, ton | Dünya sırası | Dünya payı | 10 yıllık değişim |
|---|---|---|---|---|
| İnek sütü | 2.652.448 | 45. | %0,33 | +%26 |
| Buğday | 1.330.000 | 44. | %0,17 | +%11 |
| Patates | 824.320 | 49. | %0,21 | +%161 |
| Karpuz | 650.528 | 21. | %0,62 | +%147 |
| Kütlü pamuk | 600.238 | 13. | %0,82 | −%20 |
| Pamuk tohumu | 364.000 | 11. | %0,89 | −%8,1 |
| Domates | 351.042 | 52. | %0,19 | +%3,2 |
| Üzüm | 345.577 | 28. | %0,46 | +%14 |
| Şeker pancarı | 273.979 | 36. | %0,09 | +%45 |
| Sığır eti | 209.347 | 50. | %0,30 | +%33 |
| Pamuk lifi | 178.083 | 17. | %0,72 | −%10 |
| Koyun eti | 123.921 | 22. | %1,07 | +%3,4 |
En büyük tarım ve gıda ihracatı, 2024
- Domates47,3 milyon ABD doları61.894 ton · dünyada 22. sırada
- Pamuk lifi10,4 milyon ABD doları8.126 ton · dünyada 33. sırada
- Pamuk yağı8,8 milyon ABD doları5.500 ton · dünyada 8. sırada
- Kuru fasulye7,2 milyon ABD doları12.696 ton · dünyada 31. sırada
- Susam3,3 milyon ABD doları1.841 ton · dünyada 40. sırada
- Çilek302.000 ABD doları116 ton · dünyada 57. sırada
En büyük tarım ve gıda ithalatı, 2024
- Tavuk eti69,3 milyon ABD doları58.853 ton · dünyada 56. sırada
- Pamuk lifi22,3 milyon ABD doları10.282 ton · dünyada 27. sırada
- Ayçiçek yağı16,9 milyon ABD doları11.177 ton · dünyada 88. sırada
- Patates12,3 milyon ABD doları18.526 ton · dünyada 83. sırada
- Buğday9,6 milyon ABD doları42.354 ton · dünyada 133. sırada
- Tavuk yumurtası4,6 milyon ABD doları2.307 ton · dünyada 68. sırada
Tüm ürünler (86), 1961’den bu yana grafiklerle → EN
FAO, FAOSTAT: bitkisel ve hayvansal üretim ile ticaret (2024), CC BY 4.0.
Arz ve talep
Son pazarlama yılına ait USDA dengeleri ve içinde bulunulan sezon için tahmin; değişim, üretimin bir önceki yıla göre farkıdır. Birimler her ürünün adının altında verilmiştir.
| Ürün | Yıl | Üretim | Değişim | İthalat | İhracat | Tüketim | Dönem sonu stok |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Tahıllar | |||||||
| Buğdaybin ton | 2026/27 tahmin | 1.100 | +%83 | 100 | 0 | 1.025 | 235 |
| Arpabin ton | 2026/27 tahmin | 70 | %0 | 1 | 0 | 70 | 11 |
| Pirinçbin ton | 2026/27 tahmin | 57 | +%1,8 | 1 | 0 | 58 | 5 |
| Mısırbin ton | 2026/27 tahmin | 8 | %0 | 5 | 0 | 13 | 0 |
| Yağlı tohumlar | |||||||
| Pamuk tohumubin ton | 2026/27 tahmin | 313 | −%6,0 | 0 | 0 | 313 | 0 |
| Küspeler | |||||||
| Pamuk tohumu küspesibin ton | 2026/27 tahmin | 131 | −%5,8 | 0 | 2 | 129 | 0 |
| Bitkisel yağlar | |||||||
| Pamuk yağıbin ton | 2026/27 tahmin | 49 | −%5,8 | 0 | 0 | 49 | 0 |
| Şeker, pamuk ve kahve | |||||||
| Pamukbin balya (480 libre) | 2026/27 tahmin | 800 | −%5,9 | 0 | 150 | 750 | 214 |
| Meyve ve meyve suyu | |||||||
| Elmaton | 2025/26 | 0 | — | 45.000 | 0 | 45.000 | — |
USDA Foreign Agricultural Service, Production, Supply and Distribution (PSD) veritabanı, indirme tarihi: 22 Kasım 2026; kamu malı. Pazarlama yılları ürüne ve ülkeye göre değişir.
Başkentin iklimi (Aşkabat)
Başkentte (Aşkabat) yıllık yağış yaklaşık 196 mm; en yağışlı ay mart (38 mm), en kurak ay ağustos (2 mm); hiçbir ayda yağış 60 mm’ye ulaşmıyor. Yıllık ortalama sıcaklık 15,4 °C; en soğuk ay ocak (2,8 °C), en sıcak ay temmuz (28,6 °C). Tarım bölgeleri başkentten daha nemli, daha kurak, daha sıcak ya da daha serin olabilir.
NASA Langley Research Center, POWER projesi: 37,95° enlem ve 58,38° boylamdaki nokta için 2001–2025 klimatolojisi; model verisi (MERRA-2), meteoroloji istasyonu ölçümü değildir.
Türkmenistan’da fiyatlar
Husfarm henüz Türkmenistan’daki piyasa, arazi veya canlı hayvan fiyatlarını yayımlamıyor. Başlıca ürünlerin dünya fiyatları: dünya fiyatları.
Şirketler ve fuarlar
Merkezi Türkmenistan’da bulunan tarım şirketleri
Husfarm’da tanıtılan 300 büyük tarım şirketinden hiçbirinin merkezi burada değil. Tüm şirket profilleri EN
Tarım fuarları
Husfarm takviminde henüz Türkmenistan’daki bir tarım fuarı yok. Fuar takvimi EN
Komşu ülkelerde tarım
Sorular ve cevaplar
Türkmenistan’da başlıca tarım ürünleri nelerdir?
FAOSTAT verilerine göre 2024 yılında tonaj bakımından en büyük ürünler: buğday (1,3 milyon ton), patates (824.320 ton) ve karpuz (650.528 ton). Değer bakımından en büyük tarımsal ihraç ürünü: domates (2024 yılında 47,3 milyon ABD doları).
Türkmenistan’da tarımın önemi nedir?
Dünya Bankası verilerine göre 2025 yılında tarım, ormancılık ve balıkçılığın GSYH’deki payı %12 (6,2 milyar ABD doları); istihdamdaki payı ise %22 (2025, ILO model tahminleri).
Türkmenistan’da ne kadar tarım arazisi var?
2024 yılında tarım arazilerinin kara alanı içindeki payı %84; ekilebilir arazi 1,6 milyon hektar, kişi başına 0,22 hektar. Tarım arazilerinin yaklaşık %4,2 kadarı sulanıyor (2024).
Türkmenistan’da en çok yağış hangi ayda düşer?
Başkentte (Aşkabat) en çok yağış martta düşer: ortalama yaklaşık 38 mm (2001–2025, NASA POWER); hiçbir ayda yağış 60 mm’ye ulaşmıyor. Ülkenin diğer bölgelerinde yağış farklı olabilir.
Kaynaklar
- Dünya Bankası, World Development Indicators CC BY 4.0 · arazi, tarım ekonomisi, nüfus, gıda güvenliği
- FAO, FAOSTAT CC BY 4.0 · üretim ve ticaret
- USDA Foreign Agricultural Service, PSD Online kamu malı · arz ve talep
- NASA Langley Research Center, POWER Project başkentin iklimi
- Natural Earth kamu malı · haritadaki sınırlar, göller ve şehirler
- Husfarm piyasa fiyatları, arazi ve canlı hayvan fiyatları, döviz kurları, şirketler ve fuarlar; her birinin kaynağı bağlantılı sayfalarda

