Ruanda’da tarım
Ruanda’da tarım arazilerinin kara alanı içindeki payı %76. Tarım, ormancılık ve balıkçılığın GSYH’deki payı %20, istihdamdaki payı %35 (Dünya Bankası). Tonaj bakımından en büyük ürünler: muz, tatlı patates ve manyok (FAOSTAT 2024). Bu sayfada Husfarm’ın Ruanda’daki tarıma ilişkin tüm verilerini bir araya getirdik: arazi ve nüfus, üretim ve ticaret, arz ve talep, iklim, fiyatlar, şirketler ve fuarlar.
- Başkent
- Kigali
- Nüfus
- 14,6 milyon (2025)
- Kırsal nüfus
- %69 (2025)
- Kara alanı
- 23.763 km²
- Kişi başına GSYH
- 1.124 ABD doları (2025)
- Para birimi
- Ruanda frangı (RWF)
Arazi, nüfus ve tarım ekonomisi
Her gösterge için verisi bulunan son yılı veriyoruz. Sıra, ülkenin Husfarm’da verisi bulunan ülkeler arasındaki yeridir (1. = en yüksek değer); dünya medyanı bu ülkelerin ortanca değeridir.
Arazi
- Tarım arazisi, kara alanına oranı (%)
- %76 2024
- 193 ülke arasında 13. sırada · dünya medyanı: %39
- Ekilebilir arazi, hektar
- 1,2 milyon hektar 2024
- 191 ülke arasında 100. sırada · dünya medyanı: 1,3 milyon hektar
- Kişi başına ekilebilir arazi, hektar
- 0,08 hektar 2024
- 191 ülke arasında 125. sırada · dünya medyanı: 0,12 hektar
- Çok yıllık bitkiler, kara alanına oranı (%)
- %22 2024
- Sulanan arazi, tarım arazisine oranı (%)
- %0,4 2005
- 120 ülke arasında 106. sırada · dünya medyanı: %4,0
- Orman, kara alanına oranı (%)
- %26 2024
- dünya medyanı: %33
Tarımsal üretim
- Tahıl verimi, hektar başına kg
- 1.784 kg/ha 2024
- 179 ülke arasında 129. sırada · dünya medyanı: 3.085 kg/ha
- Tahıl üretimi, ton
- 975.199 ton 2024
- 180 ülke arasında 110. sırada · dünya medyanı: 2,1 milyon ton
- Tahıl ekim alanı, hektar
- 546.634 hektar 2024
- Gübre tüketimi, ekilebilir arazinin hektarı başına kg
- 31,7 kg/ha 2024
- 190 ülke arasında 132. sırada · dünya medyanı: 93,1 kg/ha
- Tarımsal su çekimi, toplam su çekimine oranı (%)
- %60 2022
- Gıda üretim endeksi (2014–2016 = 100)
- 122,9 2024
- dünya medyanı: 108,9
Ekonomi ve nüfus
- Tarım, ormancılık ve balıkçılık, GSYH’ye oranı (%)
- %20 2025
- 189 ülke arasında 36. sırada · dünya medyanı: %6,8
- Tarım, ormancılık ve balıkçılık katma değeri, cari ABD doları
- 3,3 milyar ABD doları 2025
- 189 ülke arasında 102. sırada · dünya medyanı: 4,5 milyar ABD doları
- Tarımda istihdam, toplam istihdama oranı (%)
- %35 2025
- 183 ülke arasında 47. sırada · dünya medyanı: %15
- Tarımda çalışan kadınlar, kadın istihdamına oranı (%)
- %43 2025
- Kırsal nüfus, toplam nüfusa oranı (%)
- %69 2025
- 194 ülke arasında 22. sırada · dünya medyanı: %37
- Enflasyon (tüketici fiyatları), yıllık %
- %5,9 2025
Gıda güvenliği ve ticaret
- Yetersiz beslenme, nüfusa oranı (%)
- %23 2024
- 168 ülke arasında 20. sırada · dünya medyanı: %4,9
- Gıda ithalatı, mal ithalatına oranı (%)
- %22 2022
- dünya medyanı: %15
- Gıda ihracatı, mal ihracatına oranı (%)
- %27 2022
- dünya medyanı: %17
- Tarımsal hammadde ihracatı, mal ihracatına oranı (%)
- %0,8 2022
2000’den bu yana değişim
Dünya Bankası, World Development Indicators (güncelleme: 11 Kasım 2026), CC BY 4.0; arazi, verim ve gübre verileri FAO’dan, istihdam verileri ILO model tahminlerinden, gıda güvenliği verileri SDG veritabanı aracılığıyla FAO’dan alınmıştır.
Üretim ve ticaret
Ruanda’da 2024 yılında tonaj bakımından en çok üretilen ürünler (FAOSTAT); ülkenin dünya sıralaması, dünya üretimindeki payı ve 10 yıllık değişimle birlikte.
| Ürün | 2024, ton | Dünya sırası | Dünya payı | 10 yıllık değişim |
|---|---|---|---|---|
| Muz | 2.437.236 | 15. | %1,75 | +%35 |
| Tatlı patates | 1.398.268 | 7. | %1,54 | +%49 |
| Manyok | 1.301.325 | 31. | %0,38 | +%45 |
| Patates | 827.355 | 48. | %0,21 | +%15 |
| Mısır | 627.086 | 72. | %0,05 | +%76 |
| Kuru fasulye | 478.344 | 14. | %1,58 | +%15 |
| Kabak | 269.329 | 24. | %0,78 | +%8,5 |
| Gölevez | 203.676 | 8. | %1,12 | +%205 |
| İnek sütü | 190.796 | 116. | %0,02 | +%28 |
| Sorgum | 187.766 | 30. | %0,29 | +%34 |
| Çay yaprağı | 160.592 | 13. | %0,49 | +%49 |
| Şeker kamışı | 156.259 | 73. | %0,01 | +%55 |
En büyük tarım ve gıda ihracatı, 2024
- Çiğ kahve88,4 milyon ABD doları17.722 ton · dünyada 28. sırada
- Çay yaprağı53,2 milyon ABD doları20.257 ton · dünyada 13. sırada
- Taze fasulye6,2 milyon ABD doları2.352 ton · dünyada 22. sırada
- Taze biber3,5 milyon ABD doları1.177 ton · dünyada 54. sırada
- Kuru biber1,4 milyon ABD doları626 ton · dünyada 43. sırada
- Kuru fasulye1,1 milyon ABD doları1.378 ton · dünyada 63. sırada
En büyük tarım ve gıda ithalatı, 2024
- Palm yağı100 milyon ABD doları90.000 ton · dünyada 62. sırada
- Buğday40 milyon ABD doları100.000 ton · dünyada 116. sırada
- Mısır29,7 milyon ABD doları106.174 ton · dünyada 85. sırada
- Ham şeker9,7 milyon ABD doları12.479 ton · dünyada 73. sırada
- Ayçiçek yağı9,6 milyon ABD doları6.776 ton · dünyada 104. sırada
- Sorgum6,7 milyon ABD doları42.671 ton · dünyada 12. sırada
Tüm ürünler (92), 1961’den bu yana grafiklerle → EN
FAO, FAOSTAT: bitkisel ve hayvansal üretim ile ticaret (2024), CC BY 4.0.
Arz ve talep
Son pazarlama yılına ait USDA dengeleri ve içinde bulunulan sezon için tahmin; değişim, üretimin bir önceki yıla göre farkıdır. Birimler her ürünün adının altında verilmiştir.
| Ürün | Yıl | Üretim | Değişim | İthalat | İhracat | Tüketim | Dönem sonu stok |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Tahıllar | |||||||
| Mısırbin ton | 2026/27 tahmin | 500 | %0 | 175 | 10 | 670 | 71 |
| Buğdaybin ton | 2026/27 tahmin | 15 | %0 | 300 | 80 | 270 | 55 |
| Sorgumbin ton | 2026/27 tahmin | 180 | %0 | 80 | 0 | 260 | 6 |
| Darıbin ton | 2026/27 tahmin | 4 | %0 | 0 | 0 | 4 | 0 |
| Bitkisel yağlar | |||||||
| Palm yağıbin ton | 2026/27 tahmin | 0 | — | 25 | 0 | 25 | 4 |
| Şeker, pamuk ve kahve | |||||||
| Çiğ kahvebin çuval (60 kg) | 2026/27 tahmin | 350 | %0 | 0 | 350 | 0 | 0 |
USDA Foreign Agricultural Service, Production, Supply and Distribution (PSD) veritabanı, indirme tarihi: 22 Kasım 2026; kamu malı. Pazarlama yılları ürüne ve ülkeye göre değişir.
Başkentin iklimi (Kigali)
Başkentte (Kigali) yıllık yağış yaklaşık 1.290 mm; en yağışlı ay nisan (178 mm), en kurak ay temmuz (31 mm); 9 ay boyunca aylık yağış en az 60 mm. Yıllık ortalama sıcaklık 19,8 °C; en soğuk ay haziran (18,8 °C), en sıcak ay şubat (20,8 °C). Tarım bölgeleri başkentten daha nemli, daha kurak, daha sıcak ya da daha serin olabilir.
NASA Langley Research Center, POWER projesi: −1,95° enlem ve 30,06° boylamdaki nokta için 2001–2025 klimatolojisi; model verisi (MERRA-2), meteoroloji istasyonu ölçümü değildir.
Ruanda’da fiyatlar
Şirketler ve fuarlar
Merkezi Ruanda’da bulunan tarım şirketleri
Husfarm’da tanıtılan 300 büyük tarım şirketinden hiçbirinin merkezi burada değil. Tüm şirket profilleri EN
Tarım fuarları
Husfarm takviminde henüz Ruanda’daki bir tarım fuarı yok. Fuar takvimi EN
Komşu ülkelerde tarım
Sorular ve cevaplar
Ruanda’da başlıca tarım ürünleri nelerdir?
FAOSTAT verilerine göre 2024 yılında tonaj bakımından en büyük ürünler: muz (2,4 milyon ton), tatlı patates (1,4 milyon ton) ve manyok (1,3 milyon ton). Değer bakımından en büyük tarımsal ihraç ürünü: çiğ kahve (2024 yılında 88,4 milyon ABD doları).
Ruanda’da tarımın önemi nedir?
Dünya Bankası verilerine göre 2025 yılında tarım, ormancılık ve balıkçılığın GSYH’deki payı %20 (3,3 milyar ABD doları); istihdamdaki payı ise %35 (2025, ILO model tahminleri).
Ruanda’da ne kadar tarım arazisi var?
2024 yılında tarım arazilerinin kara alanı içindeki payı %76; ekilebilir arazi 1,2 milyon hektar, kişi başına 0,08 hektar. Tarım arazilerinin yaklaşık %0,4 kadarı sulanıyor (2005).
Ruanda’da en çok yağış hangi ayda düşer?
Başkentte (Kigali) en çok yağış nisanda düşer: ortalama yaklaşık 178 mm (2001–2025, NASA POWER); 9 ay boyunca aylık yağış en az 60 mm. Ülkenin diğer bölgelerinde yağış farklı olabilir.
Kaynaklar
- Dünya Bankası, World Development Indicators CC BY 4.0 · arazi, tarım ekonomisi, nüfus, gıda güvenliği
- FAO, FAOSTAT CC BY 4.0 · üretim ve ticaret
- USDA Foreign Agricultural Service, PSD Online kamu malı · arz ve talep
- NASA Langley Research Center, POWER Project başkentin iklimi
- Natural Earth kamu malı · haritadaki sınırlar, göller ve şehirler
- Husfarm piyasa fiyatları, arazi ve canlı hayvan fiyatları, döviz kurları, şirketler ve fuarlar; her birinin kaynağı bağlantılı sayfalarda

