Bosna-Hersek’te tarım
Bosna-Hersek’te tarım arazilerinin kara alanı içindeki payı %22. Tarım, ormancılık ve balıkçılığın GSYH’deki payı %4,4, istihdamdaki payı %17 (Dünya Bankası). Tonaj bakımından en büyük ürünler: mısır, diğer sebzeler ve patates (FAOSTAT 2024). Bu sayfada Husfarm’ın Bosna-Hersek’teki tarıma ilişkin tüm verilerini bir araya getirdik: arazi ve nüfus, üretim ve ticaret, arz ve talep, iklim, fiyatlar, şirketler ve fuarlar.
- Başkent
- Saraybosna
- Nüfus
- 3,1 milyon (2025)
- Kırsal nüfus
- %47 (2025)
- Kara alanı
- 51.200 km²
- Kişi başına GSYH
- 10.382 ABD doları (2025)
- Para birimi
- Konvertibl Bosna Hersek markı (BAM)
Arazi, nüfus ve tarım ekonomisi
Her gösterge için verisi bulunan son yılı veriyoruz. Sıra, ülkenin Husfarm’da verisi bulunan ülkeler arasındaki yeridir (1. = en yüksek değer); dünya medyanı bu ülkelerin ortanca değeridir.
Arazi
- Tarım arazisi, kara alanına oranı (%)
- %22 2024
- 193 ülke arasında 137. sırada · dünya medyanı: %39
- Ekilebilir arazi, hektar
- 411.110 hektar 2024
- 191 ülke arasında 131. sırada · dünya medyanı: 1,3 milyon hektar
- Kişi başına ekilebilir arazi, hektar
- 0,13 hektar 2024
- 191 ülke arasında 90. sırada · dünya medyanı: 0,12 hektar
- Çok yıllık bitkiler, kara alanına oranı (%)
- %1,5 2024
- Orman, kara alanına oranı (%)
- %42 2024
- dünya medyanı: %33
Tarımsal üretim
- Tahıl verimi, hektar başına kg
- 5.362 kg/ha 2024
- 179 ülke arasında 34. sırada · dünya medyanı: 3.085 kg/ha
- Tahıl üretimi, ton
- 1,2 milyon ton 2024
- 180 ülke arasında 101. sırada · dünya medyanı: 2,1 milyon ton
- Tahıl ekim alanı, hektar
- 224.321 hektar 2024
- Gübre tüketimi, ekilebilir arazinin hektarı başına kg
- 169 kg/ha 2024
- 190 ülke arasında 55. sırada · dünya medyanı: 93,1 kg/ha
- Gıda üretim endeksi (2014–2016 = 100)
- 120,4 2024
- dünya medyanı: 108,9
Ekonomi ve nüfus
- Tarım, ormancılık ve balıkçılık, GSYH’ye oranı (%)
- %4,4 2025
- 189 ülke arasında 112. sırada · dünya medyanı: %6,8
- Tarım, ormancılık ve balıkçılık katma değeri, cari ABD doları
- 1,4 milyar ABD doları 2025
- 189 ülke arasında 128. sırada · dünya medyanı: 4,5 milyar ABD doları
- Tarımda istihdam, toplam istihdama oranı (%)
- %17 2025
- 183 ülke arasında 86. sırada · dünya medyanı: %15
- Tarımda çalışan kadınlar, kadın istihdamına oranı (%)
- %22 2025
- Kırsal nüfus, toplam nüfusa oranı (%)
- %47 2025
- 194 ülke arasında 65. sırada · dünya medyanı: %37
- Enflasyon (tüketici fiyatları), yıllık %
- %4,0 2025
Gıda güvenliği ve ticaret
- Yetersiz beslenme, nüfusa oranı (%)
- %2,5 2024
- 168 ülke arasında 161. sırada · dünya medyanı: %4,9
- Orta veya ağır gıda güvensizliği, nüfusa oranı (%)
- %8,7 2024
- dünya medyanı: %23
- Gıda ithalatı, mal ithalatına oranı (%)
- %18 2025
- dünya medyanı: %15
- Gıda ihracatı, mal ihracatına oranı (%)
- %7,4 2025
- dünya medyanı: %17
- Tarımsal hammadde ihracatı, mal ihracatına oranı (%)
- %4,2 2025
2000’den bu yana değişim
Dünya Bankası, World Development Indicators (güncelleme: 11 Kasım 2026), CC BY 4.0; arazi, verim ve gübre verileri FAO’dan, istihdam verileri ILO model tahminlerinden, gıda güvenliği verileri SDG veritabanı aracılığıyla FAO’dan alınmıştır.
Üretim ve ticaret
Bosna-Hersek’te 2024 yılında tonaj bakımından en çok üretilen ürünler (FAOSTAT); ülkenin dünya sıralaması, dünya üretimindeki payı ve 10 yıllık değişimle birlikte.
| Ürün | 2024, ton | Dünya sırası | Dünya payı | 10 yıllık değişim |
|---|---|---|---|---|
| Mısır | 762.288 | 67. | %0,06 | −%4,7 |
| İnek sütü | 600.487 | 82. | %0,08 | −%12 |
| Diğer sebzeler | 543.023 | 34. | %0,19 | +%8,5 |
| Patates | 387.349 | 73. | %0,10 | +%29 |
| Erik | 321.200 | 7. | %2,53 | +%334 |
| Buğday | 279.273 | 69. | %0,03 | +%64 |
| Elma | 191.900 | 44. | %0,20 | +%328 |
| Bira | 86.000 | 103. | %0,05 | +%4,4 |
| Armut | 84.830 | 22. | %0,31 | +%508 |
| Arpa | 77.697 | 63. | %0,05 | +%60 |
| Tavuk eti | 76.457 | 92. | %0,06 | +%76 |
| Domates | 61.777 | 92. | %0,03 | +%111 |
En büyük tarım ve gıda ihracatı, 2024
- Ayçiçek yağı58,1 milyon ABD doları50.200 ton · dünyada 24. sırada
- İnek sütü40,4 milyon ABD doları50.858 ton · dünyada 28. sırada
- Tavuk eti22,7 milyon ABD doları8.653 ton · dünyada 49. sırada
- Kolza yağı10,7 milyon ABD doları9.431 ton · dünyada 36. sırada
- İnek sütü peyniri8,5 milyon ABD doları1.244 ton · dünyada 59. sırada
- Bira7,8 milyon ABD doları15.341 ton · dünyada 62. sırada
En büyük tarım ve gıda ithalatı, 2024
- Sığır eti184 milyon ABD doları37.041 ton · dünyada 15. sırada
- Bira102 milyon ABD doları168.756 ton · dünyada 20. sırada
- Çiğ kahve77,7 milyon ABD doları17.768 ton · dünyada 50. sırada
- Buğday68,7 milyon ABD doları274.697 ton · dünyada 81. sırada
- İnek sütü peyniri68,1 milyon ABD doları13.509 ton · dünyada 63. sırada
- Ayçiçek yağı63,7 milyon ABD doları57.988 ton · dünyada 45. sırada
Tüm ürünler (111), 1961’den bu yana grafiklerle → EN
FAO, FAOSTAT: bitkisel ve hayvansal üretim ile ticaret (2024), CC BY 4.0.
Arz ve talep
Son pazarlama yılına ait USDA dengeleri ve içinde bulunulan sezon için tahmin; değişim, üretimin bir önceki yıla göre farkıdır. Birimler her ürünün adının altında verilmiştir.
| Ürün | Yıl | Üretim | Değişim | İthalat | İhracat | Tüketim | Dönem sonu stok |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Tahıllar | |||||||
| Mısırbin ton | 2026/27 tahmin | 650 | +%3,2 | 200 | 5 | 850 | 93 |
| Buğdaybin ton | 2026/27 tahmin | 280 | +%1,8 | 400 | 80 | 590 | 91 |
| Arpabin ton | 2026/27 tahmin | 80 | %0 | 30 | 0 | 115 | 25 |
| Yulafbin ton | 2026/27 tahmin | 27 | %0 | 2 | 0 | 30 | 4 |
| Çavdarbin ton | 2026/27 tahmin | 9 | %0 | 1 | 0 | 10 | 0 |
| Yağlı tohumlar | |||||||
| Ayçiçeği tohumubin ton | 2026/27 tahmin | 1 | %0 | 100 | 1 | 100 | 5 |
| Soya fasulyesibin ton | 2026/27 tahmin | 7 | %0 | 10 | 4 | 13 | 0 |
| Küspeler | |||||||
| Soya küspesibin ton | 2026/27 tahmin | 0 | — | 100 | 15 | 85 | 0 |
| Ayçiçeği küspesibin ton | 2026/27 tahmin | 46 | %0 | 20 | 30 | 35 | 9 |
| Bitkisel yağlar | |||||||
| Ayçiçek yağıbin ton | 2026/27 tahmin | 42 | %0 | 65 | 60 | 47 | 5 |
| Soya yağıbin ton | 2026/27 tahmin | 0 | — | 2 | 2 | 0 | 0 |
| Şeker, pamuk ve kahve | |||||||
| Çiğ kahvebin çuval (60 kg) | 2026/27 tahmin | 0 | — | 300 | 0 | 300 | 0 |
| Pamukbin balya (480 libre) | 2026/27 tahmin | 0 | — | 1 | 0 | 1 | 0 |
| Meyve ve meyve suyu | |||||||
| Elmaton | 2025/26 | 0 | — | 25.000 | 0 | 25.000 | — |
USDA Foreign Agricultural Service, Production, Supply and Distribution (PSD) veritabanı, indirme tarihi: 22 Kasım 2026; kamu malı. Pazarlama yılları ürüne ve ülkeye göre değişir.
Başkentin iklimi (Saraybosna)
Başkentte (Saraybosna) yıllık yağış yaklaşık 898 mm; en yağışlı ay kasım (91 mm), en kurak ay temmuz (54 mm); 10 ay boyunca aylık yağış en az 60 mm. Yıllık ortalama sıcaklık 8,7 °C; en soğuk ay ocak (−1,7 °C), en sıcak ay ağustos (19,5 °C). Tarım bölgeleri başkentten daha nemli, daha kurak, daha sıcak ya da daha serin olabilir.
NASA Langley Research Center, POWER projesi: 43,86° enlem ve 18,42° boylamdaki nokta için 2001–2025 klimatolojisi; model verisi (MERRA-2), meteoroloji istasyonu ölçümü değildir.
Bosna-Hersek’te fiyatlar
Şirketler ve fuarlar
Merkezi Bosna-Hersek’te bulunan tarım şirketleri
Husfarm’da tanıtılan 300 büyük tarım şirketinden hiçbirinin merkezi burada değil. Tüm şirket profilleri EN
Tarım fuarları
Husfarm takviminde henüz Bosna-Hersek’teki bir tarım fuarı yok. Fuar takvimi EN
Komşu ülkelerde tarım
Sorular ve cevaplar
Bosna-Hersek’te başlıca tarım ürünleri nelerdir?
FAOSTAT verilerine göre 2024 yılında tonaj bakımından en büyük ürünler: mısır (762.288 ton), diğer sebzeler (543.023 ton) ve patates (387.349 ton). Değer bakımından en büyük tarımsal ihraç ürünü: ayçiçek yağı (2024 yılında 58,1 milyon ABD doları).
Bosna-Hersek’te tarımın önemi nedir?
Dünya Bankası verilerine göre 2025 yılında tarım, ormancılık ve balıkçılığın GSYH’deki payı %4,4 (1,4 milyar ABD doları); istihdamdaki payı ise %17 (2025, ILO model tahminleri).
Bosna-Hersek’te ne kadar tarım arazisi var?
2024 yılında tarım arazilerinin kara alanı içindeki payı %22; ekilebilir arazi 411.110 hektar, kişi başına 0,13 hektar.
Bosna-Hersek’te en çok yağış hangi ayda düşer?
Başkentte (Saraybosna) en çok yağış kasımda düşer: ortalama yaklaşık 91 mm (2001–2025, NASA POWER); 10 ay boyunca aylık yağış en az 60 mm. Ülkenin diğer bölgelerinde yağış farklı olabilir.
Kaynaklar
- Dünya Bankası, World Development Indicators CC BY 4.0 · arazi, tarım ekonomisi, nüfus, gıda güvenliği
- FAO, FAOSTAT CC BY 4.0 · üretim ve ticaret
- USDA Foreign Agricultural Service, PSD Online kamu malı · arz ve talep
- NASA Langley Research Center, POWER Project başkentin iklimi
- Natural Earth kamu malı · haritadaki sınırlar, göller ve şehirler
- Husfarm piyasa fiyatları, arazi ve canlı hayvan fiyatları, döviz kurları, şirketler ve fuarlar; her birinin kaynağı bağlantılı sayfalarda

