Bangladeş’te tarım
Bangladeş’te tarım arazilerinin kara alanı içindeki payı %72. Tarım, ormancılık ve balıkçılığın GSYH’deki payı %11, istihdamdaki payı %44 (Dünya Bankası). Tonaj bakımından en büyük ürünler: çeltik, patates ve mısır (FAOSTAT 2024). Bu sayfada Husfarm’ın Bangladeş’teki tarıma ilişkin tüm verilerini bir araya getirdik: arazi ve nüfus, üretim ve ticaret, arz ve talep, iklim, fiyatlar, şirketler ve fuarlar.
- Başkent
- Dakka
- Nüfus
- 176 milyon (2025)
- Kırsal nüfus
- %67 (2025)
- Kara alanı
- 130.170 km²
- Kişi başına GSYH
- 2.597 ABD doları (2025)
- Para birimi
- Bangladeş takası (BDT)
Arazi, nüfus ve tarım ekonomisi
Her gösterge için verisi bulunan son yılı veriyoruz. Sıra, ülkenin Husfarm’da verisi bulunan ülkeler arasındaki yeridir (1. = en yüksek değer); dünya medyanı bu ülkelerin ortanca değeridir.
Arazi
- Tarım arazisi, kara alanına oranı (%)
- %72 2024
- 193 ülke arasında 19. sırada · dünya medyanı: %39
- Ekilebilir arazi, hektar
- 7,9 milyon hektar 2024
- 191 ülke arasında 33. sırada · dünya medyanı: 1,3 milyon hektar
- Kişi başına ekilebilir arazi, hektar
- 0,05 hektar 2024
- 191 ülke arasında 149. sırada · dünya medyanı: 0,12 hektar
- Çok yıllık bitkiler, kara alanına oranı (%)
- %7,1 2024
- Sulanan arazi, tarım arazisine oranı (%)
- %89 2024
- 120 ülke arasında 2. sırada · dünya medyanı: %4,0
- Orman, kara alanına oranı (%)
- %14 2024
- dünya medyanı: %33
Tarımsal üretim
- Tahıl verimi, hektar başına kg
- 5.408 kg/ha 2024
- 179 ülke arasında 33. sırada · dünya medyanı: 3.085 kg/ha
- Tahıl üretimi, ton
- 66,3 milyon ton 2024
- 180 ülke arasında 8. sırada · dünya medyanı: 2,1 milyon ton
- Tahıl ekim alanı, hektar
- 12,3 milyon hektar 2024
- Gübre tüketimi, ekilebilir arazinin hektarı başına kg
- 399 kg/ha 2024
- 190 ülke arasında 13. sırada · dünya medyanı: 93,1 kg/ha
- Tarımsal su çekimi, toplam su çekimine oranı (%)
- %88 2022
- Gıda üretim endeksi (2014–2016 = 100)
- 135,4 2024
- dünya medyanı: 108,9
Ekonomi ve nüfus
- Tarım, ormancılık ve balıkçılık, GSYH’ye oranı (%)
- %11 2025
- 189 ülke arasında 66. sırada · dünya medyanı: %6,8
- Tarım, ormancılık ve balıkçılık katma değeri, cari ABD doları
- 52,1 milyar ABD doları 2025
- 189 ülke arasında 14. sırada · dünya medyanı: 4,5 milyar ABD doları
- Tarımda istihdam, toplam istihdama oranı (%)
- %44 2025
- 183 ülke arasında 33. sırada · dünya medyanı: %15
- Tarımda çalışan kadınlar, kadın istihdamına oranı (%)
- %75 2025
- Kırsal nüfus, toplam nüfusa oranı (%)
- %67 2025
- 194 ülke arasında 29. sırada · dünya medyanı: %37
- Enflasyon (tüketici fiyatları), yıllık %
- %8,8 2025
Gıda güvenliği ve ticaret
- Yetersiz beslenme, nüfusa oranı (%)
- %8,2 2024
- 168 ülke arasında 63. sırada · dünya medyanı: %4,9
- Orta veya ağır gıda güvensizliği, nüfusa oranı (%)
- %26 2024
- dünya medyanı: %23
- Gıda ithalatı, mal ithalatına oranı (%)
- %13 2018
- dünya medyanı: %15
- Gıda ihracatı, mal ihracatına oranı (%)
- %3,4 2018
- dünya medyanı: %17
- Tarımsal hammadde ihracatı, mal ihracatına oranı (%)
- %0,8 2018
2000’den bu yana değişim
Dünya Bankası, World Development Indicators (güncelleme: 11 Kasım 2026), CC BY 4.0; arazi, verim ve gübre verileri FAO’dan, istihdam verileri ILO model tahminlerinden, gıda güvenliği verileri SDG veritabanı aracılığıyla FAO’dan alınmıştır.
Üretim ve ticaret
Bangladeş’te 2024 yılında tonaj bakımından en çok üretilen ürünler (FAOSTAT); ülkenin dünya sıralaması, dünya üretimindeki payı ve 10 yıllık değişimle birlikte.
| Ürün | 2024, ton | Dünya sırası | Dünya payı | 10 yıllık değişim |
|---|---|---|---|---|
| Çeltik | 60.570.453 | 3. | %7,38 | +%17 |
| İnek sütü | 13.539.600 | 15. | %1,70 | +%147 |
| Patates | 10.601.182 | 7. | %2,72 | +%18 |
| Mısır | 4.592.508 | 27. | %0,38 | +%116 |
| Şeker kamışı | 2.933.694 | 38. | %0,15 | −%35 |
| Kuru soğan | 2.917.354 | 5. | %2,69 | +%110 |
| Mango ve guava | 2.100.639 | 7. | %3,38 | +%112 |
| Jüt | 2.086.101 | 1. | %56,4 | +%55 |
| Diğer sebzeler | 1.727.380 | 15. | %0,61 | +%27 |
| Diğer tropikal meyveler | 1.234.192 | 7. | %5,16 | +%16 |
| Buğday | 1.172.242 | 49. | %0,15 | −%10 |
| Keçi sütü | 1.053.080 | 4. | %5,15 | +%147 |
En büyük tarım ve gıda ihracatı, 2024
- Ham tütün149 milyon ABD doları37.645 ton · dünyada 14. sırada
- Jüt128 milyon ABD doları205.424 ton · dünyada 1. sırada
- Areka cevizi42,1 milyon ABD doları10.917 ton · dünyada 7. sırada
- Diğer baharat ve aromatik bitkiler28,7 milyon ABD doları10.357 ton · dünyada 14. sırada
- Susam18,2 milyon ABD doları17.042 ton · dünyada 21. sırada
- Kolza yağı7,9 milyon ABD doları4.698 ton · dünyada 41. sırada
En büyük tarım ve gıda ithalatı, 2024
- Pamuk lifi2,8 milyar ABD doları1.310.807 ton · dünyada 2. sırada
- Palm yağı1,5 milyar ABD doları1.415.319 ton · dünyada 5. sırada
- Soya fasulyesi1 milyar ABD doları2.031.231 ton · dünyada 16. sırada
- Ham şeker850 milyon ABD doları1.621.819 ton · dünyada 10. sırada
- Buğday760 milyon ABD doları2.899.635 ton · dünyada 23. sırada
- Soya yağı702 milyon ABD doları671.719 ton · dünyada 2. sırada
Tüm ürünler (123), 1961’den bu yana grafiklerle → EN
FAO, FAOSTAT: bitkisel ve hayvansal üretim ile ticaret (2024), CC BY 4.0.
Arz ve talep
Son pazarlama yılına ait USDA dengeleri ve içinde bulunulan sezon için tahmin; değişim, üretimin bir önceki yıla göre farkıdır. Birimler her ürünün adının altında verilmiştir.
| Ürün | Yıl | Üretim | Değişim | İthalat | İhracat | Tüketim | Dönem sonu stok |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Tahıllar | |||||||
| Pirinçbin ton | 2026/27 tahmin | 36.900 | −%2,0 | 1.000 | 10 | 38.600 | 1.767 |
| Buğdaybin ton | 2026/27 tahmin | 1.050 | %0 | 6.500 | 0 | 7.700 | 1.433 |
| Mısırbin ton | 2026/27 tahmin | 6.000 | +%3,4 | 1.500 | 0 | 7.500 | 174 |
| Karışık tahılbin ton | 2026/27 tahmin | 25 | %0 | 0 | 0 | 25 | 0 |
| Darıbin ton | 2026/27 tahmin | 7 | %0 | 0 | 0 | 7 | 0 |
| Yağlı tohumlar | |||||||
| Soya fasulyesibin ton | 2026/27 tahmin | 180 | +%2,9 | 2.500 | 0 | 2.645 | 240 |
| Kolzabin ton | 2026/27 tahmin | 1.360 | +%6,3 | 550 | 0 | 1.926 | 147 |
| Yer fıstığıbin ton | 2026/27 tahmin | 160 | +%6,7 | 50 | 0 | 210 | 27 |
| Koprabin ton | 2026/27 tahmin | 0 | — | 35 | 0 | 35 | 0 |
| Küspeler | |||||||
| Soya küspesibin ton | 2026/27 tahmin | 1.916 | +%5,6 | 1.500 | 50 | 3.382 | 420 |
| Kolza küspesibin ton | 2026/27 tahmin | 972 | +%2,7 | 500 | 0 | 1.446 | 163 |
| Yer fıstığı küspesibin ton | 2026/27 tahmin | 43 | +%4,9 | 0 | 0 | 43 | 0 |
| Kopra küspesibin ton | 2026/27 tahmin | 12 | −%29 | 0 | 0 | 12 | 0 |
| Bitkisel yağlar | |||||||
| Palm yağıbin ton | 2026/27 tahmin | 0 | — | 1.400 | 5 | 1.395 | 125 |
| Soya yağıbin ton | 2026/27 tahmin | 437 | +%5,6 | 800 | 0 | 1.235 | 28 |
| Kolza yağıbin ton | 2026/27 tahmin | 704 | +%0,6 | 0 | 5 | 704 | 92 |
| Yer fıstığı yağıbin ton | 2026/27 tahmin | 39 | +%2,6 | 0 | 0 | 39 | 0 |
| Hindistan cevizi yağıbin ton | 2026/27 tahmin | 22 | −%29 | 1 | 0 | 26 | 0 |
| Şeker, pamuk ve kahve | |||||||
| Pamukbin balya (480 libre) | 2026/27 tahmin | 153 | %0 | 7.200 | 0 | 7.400 | 1.620 |
| Şeker (santrifüj)bin ton | 2026/27 tahmin | 40 | %0 | 2.105 | 0 | 2.147 | 375 |
| Meyve ve meyve suyu | |||||||
| Elmaton | 2025/26 | 0 | — | 165.000 | 0 | 165.000 | — |
| Armutton | 2025/26 | 0 | — | 10.000 | 0 | 10.000 | — |
| Portakalbin ton | 2025/26 | 3 | %0 | 160 | 0 | — | — |
| Sofralık üzümton | 2025/26 | 0 | — | 105.000 | 0 | — | — |
USDA Foreign Agricultural Service, Production, Supply and Distribution (PSD) veritabanı, indirme tarihi: 22 Kasım 2026; kamu malı. Pazarlama yılları ürüne ve ülkeye göre değişir.
Başkentin iklimi (Dakka)
Başkentte (Dakka) yıllık yağış yaklaşık 2.222 mm; en yağışlı ay temmuz (437 mm), en kurak ay ocak (9 mm); 7 ay boyunca aylık yağış en az 60 mm. Yıllık ortalama sıcaklık 25,6 °C; en soğuk ay ocak (17,7 °C), en sıcak ay nisan (29,6 °C). Tarım bölgeleri başkentten daha nemli, daha kurak, daha sıcak ya da daha serin olabilir.
NASA Langley Research Center, POWER projesi: 23,71° enlem ve 90,41° boylamdaki nokta için 2001–2025 klimatolojisi; model verisi (MERRA-2), meteoroloji istasyonu ölçümü değildir.
Bangladeş’te fiyatlar
Şirketler ve fuarlar
Merkezi Bangladeş’te bulunan tarım şirketleri
Husfarm’da tanıtılan 300 büyük tarım şirketinden hiçbirinin merkezi burada değil. Tüm şirket profilleri EN
Tarım fuarları
Husfarm takviminde henüz Bangladeş’teki bir tarım fuarı yok. Fuar takvimi EN
Komşu ülkelerde tarım
Sorular ve cevaplar
Bangladeş’te başlıca tarım ürünleri nelerdir?
FAOSTAT verilerine göre 2024 yılında tonaj bakımından en büyük ürünler: çeltik (60,6 milyon ton), patates (10,6 milyon ton) ve mısır (4,6 milyon ton). Değer bakımından en büyük tarımsal ihraç ürünü: ham tütün (2024 yılında 149 milyon ABD doları).
Bangladeş’te tarımın önemi nedir?
Dünya Bankası verilerine göre 2025 yılında tarım, ormancılık ve balıkçılığın GSYH’deki payı %11 (52,1 milyar ABD doları); istihdamdaki payı ise %44 (2025, ILO model tahminleri).
Bangladeş’te ne kadar tarım arazisi var?
2024 yılında tarım arazilerinin kara alanı içindeki payı %72; ekilebilir arazi 7,9 milyon hektar, kişi başına 0,05 hektar. Tarım arazilerinin yaklaşık %89 kadarı sulanıyor (2024).
Bangladeş’te en çok yağış hangi ayda düşer?
Başkentte (Dakka) en çok yağış temmuzda düşer: ortalama yaklaşık 437 mm (2001–2025, NASA POWER); 7 ay boyunca aylık yağış en az 60 mm. Ülkenin diğer bölgelerinde yağış farklı olabilir.
Kaynaklar
- Dünya Bankası, World Development Indicators CC BY 4.0 · arazi, tarım ekonomisi, nüfus, gıda güvenliği
- FAO, FAOSTAT CC BY 4.0 · üretim ve ticaret
- USDA Foreign Agricultural Service, PSD Online kamu malı · arz ve talep
- NASA Langley Research Center, POWER Project başkentin iklimi
- Natural Earth kamu malı · haritadaki sınırlar, göller ve şehirler
- Husfarm piyasa fiyatları, arazi ve canlı hayvan fiyatları, döviz kurları, şirketler ve fuarlar; her birinin kaynağı bağlantılı sayfalarda

